ਖੰਨਾ, ਲੁਧਿਆਣਾ
ਖੰਨਾ | |
|---|---|
ਸ਼ਹਿਰ | |
| ਦੇਸ਼ |  India |
| ਰਾਜ | ਪੰਜਾਬ |
| ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ | ਲੁਧਿਆਣਾ |
| ਖੇਤਰ | |
• ਕੁੱਲ | 28 km2 (11 sq mi) |
| ਉੱਚਾਈ | 254 m (833 ft) |
| ਆਬਾਦੀ (2011) | |
• ਕੁੱਲ | 1,28,137[1] |
| ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ | |
| • ਅਧਿਕਾਰਤ | ਪੰਜਾਬੀ |
| ਸਮਾਂ ਖੇਤਰ | ਯੂਟੀਸੀ+5:30 (ਆਈ ਐੱਸ ਟੀ) |
| ਪਿਨ | 141401 |
| ਟੈਲੀਫੋਨ ਕੋਡ | 01628 |
| ਵਾਹਨ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ | PB-26 |
| ਵੈੱਬਸਾਈਟ | www.mykhanna.com |
ਖੰਨਾ ਲੁਧਿਆਣੇ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਰਾਜ ਮਾਰਗ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। 2011 ਜਨਗਨਣਾ ਮੁਤਾਬਕ ਇਥੋਂ ਦੀ ਸਾਖਰਤਾ 74% ਹੈ। ਖੰਨਾ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਡੀ ਅਨਾਜ ਮੰਡੀ ਹੈ। ਤਰਨਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਸੌਂਧ ਏਥੋਂ ਦੇ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਵਲੋਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਜੋ 500 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ। ਖੰਨਾ ਇਕ ਪੰਜਾਬੀ ਸ਼ਬਦ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਕ-ਚੌਥਾਈ (1/4 ਜਾਂ 0.25) ਹੈ। ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਇਹ ਨਾਮ ਇਸ ਲਈ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਆਮ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬਹੁਤ ਛੋਟਾ ਸੀ। ਇਤਿਹਾਸ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ੇਰ ਸ਼ਾਹ ਸੂਰੀ ਨੇ ਦਿੱਲੀ-ਲਾਹੌਰ ਰੋਡ 'ਤੇ ਹਰੇਕ 12 ਤੋਂ 15 ਮੀਲ' ਤੇ ਕਈ ਸਰਾਂਵਾਂ ਬਣਾਈਆਂ। ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇੱਕ ਸਰਾਂ ਉਸਾਰੀ ਗਈ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਜੇ ਵੀ ਪੁਰਾਣੀ ਸਰਾਂ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਮੁਗ਼ਲ ਰਾਜ ਦੇ ਪਤਨ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਬੰਦਾ ਸਿੰਘ ਬਹਾਦਰ ਨੇ ਸਰਹਿੰਦ ਤੋਂ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਤੱਕ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦਹਿੜੂ ਦੇ ਇੱਕ ਜੱਥੇਦਾਰ ਨੇ ਦਹਿੜੂ ਤੋਂ ਨਾਭੇ ਤੱਕ ਦੇ ਸਾਰੇ ਇਲਾਕੇ ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਉਸਨੇ ਨਾਭੇ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਬੇਟੀ ਦਯਾ ਕੌਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹਿਆ। ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਨਵੀਂ ਪਤਨੀ ਵਿੱਚਕਾਰ ਪਰਿਵਾਰਕ ਝਗੜਾ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਨਾਭੇ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਪਤਨੀ ਉਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਆਪਣੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਕੋਲ ਦਹਿੜੂ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਲਈ ਵਾਪਸ ਆ ਗਈ। ਭਾਰਤੀ ਰਿਵਾਜਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਲਈ ਦਹਿੜੂ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ, ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦਹਿੜੂ ਅਤੇ ਨਾਭਾ ਵਿਚਕਾਰ ਦੇ ਖੇਤਰ ਦਾ ਇੱਕ "ਕਣ", ਜਾਂ "ਛੋਟਾ ਹਿੱਸਾ" ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਲਈ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਨਾਮ ਦੇ ਉਚਾਰਨ ਨੂੰ "ਕਣ" ਤੋਂ "ਖੰਨਾ" ਕਿਹਾ ਜਾਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਜਲਵਾਯੂ
[ਸੋਧੋ]ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਨਮੀ ਵਾਲਾ ਉਪ-ਉਪਖੰਡੀ ਜਲਵਾਯੂ (ਕੋਪੇਨ: Cwa), ਗਿੱਲੀਆਂ ਅਤੇ ਨਿੱਘੀਆਂ ਗਰਮੀਆਂ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਕ ਅਤੇ ਠੰਡੀਆਂ ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹੈ।
ਖੰਨਾ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ (ਸ਼੍ਰੇਣੀ 3 ਦੀ ਆਬਾਦੀ 3 ਲੱਖ ਤੋਂ ਘੱਟ ਸ਼ਹਿਰਾਂ) ਦੇ ਤਹਿਤ 34ਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ "ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਲੀਨ ਏਅਰ ਸਿਟੀ" ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।[2]
ਜਨਸੰਖਿਆ
[ਸੋਧੋ]2011 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਦੇ ਆਰਜ਼ੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਖੰਨਾ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 128,130 ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ 67,811 ਮਰਦ ਅਤੇ 60,319 ਔਰਤਾਂ ਸਨ। ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 84.43 ਫੀਸਦੀ ਸੀ।[3]
ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀ ਸਾਰਣੀ 2011 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਖੰਨਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮੂਹਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।
| ਧਰਮ | ਕੁੱਲ | ਔਰਤ | ਮਰਦ |
|---|---|---|---|
| ਹਿੰਦੂ | 72,281 | 33,765 | 38,516 |
| ਸਿੱਖ | 52,240 | 24,944 | 27,296 |
| ਮੁਸਲਿਮ | 2,513 | 1,110 | 1,403 |
| ਇਸਾਈ | 661 | 313 | 348 |
| ਜੈਨ | 87 | 41 | 46 |
| ਬੁੱਧ | 11 | 2 | 9 |
| ਹੋਰ ਧਰਮ | 68 | 31 | 37 |
| ਦਰਜ ਨਹੀਂ ਹੈ | 276 | 130 | 146 |
| ਕੁੱਲ | 128,137 | 60,336 | 67,801 |
ਗੈਲਰੀ
[ਸੋਧੋ]
ਰਾਮਚੰਦਰ ਮੰਦਿਰ ਖੰਨਾ
ਨਵੀਂ ਆਬਾਦੀ ਖੰਨਾ
ਸਿਟੀ ਖੰਨਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਇਮਾਰਤ
ਏ.ਐਸ. ਕਾਲਜ ਫਾਰ ਵੂਮੈਨ, ਖੰਨਾ
ਹਵਾਲੇ
[ਸੋਧੋ]- ↑ "census-India-searchdetails".
{{cite web}}: Unknown parameter|access date=ignored (|access-date=suggested) (help) - ↑ "Swachh Vayu Sarvekshan 2024" (PDF). Swachh Vayu Sarvekshan 2024. 7 September 2024.
- ↑ "Urban Agglomerations/Cities having population 1 lakh and above" (PDF). Provisional Population Totals, Census of India 2011. Retrieved 7 July 2012.
- ↑ https://censusindia.gov.in/nada/index.php/catalog/11389, India - C-01: Population by religious community, Punjab - 2011, Khanna (M Cl), Row 197
 | ਇਹ ਲੇਖ ਅਧਾਰ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਵਧਾਕੇ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦੀ ਮੱਦਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। |