ਕਸ਼ਮੀਰ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
ਇਸ ਉੱਤੇ ਜਾਓ: ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ, ਖੋਜ
ਰਾਜਨੀਤਕ ਨਕਸ਼ਾ: ਕਸ਼ਮੀਰ ਖੇਤਰ ਦੇ ਜਿਲੇ, ਪੀਰ ਪੰਜਾਲ ਰੇਂਜ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ
ਨੌਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉਚਾ:ਨਾਂਗਾ ਪਰਬਤ, ਖਤਰਨਾਕ ਚੜ੍ਹਾਈ ਵਾਲਾ ਪਰਬਤ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚਲੇ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹੈ।

ਕਸ਼ਮੀਰ (ਕਸ਼ਮੀਰੀ:کٔشِیر / कॅशीर; ਉਰਦੂ: کشمیر‎) ਹਿੰਦ ਉਪ ਮਹਾਦੀਪ ਦਾ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਖੇਤਰ ਹੈ। ਕੁਦਰਤੀ ਸੁਹੱਪਣ ਦੀ ਇੰਤਹਾ ਕਾਰਨ ਇਸਨੂੰ ਧਰਤੀ ਤੇ ਸਵਰਗ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮਧ ਤੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦਾ ਭਾਵ ਸਿਰਫ ਉਪਰਲੇ ਹਿਮਾਲਾ ਅਤੇ ਪੀਰ ਪੰਜਾਲ ਰੇਂਜ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਅੱਜ ਇਹ ਕਿਤੇ ਵੱਡੇ ਖੇਤਰ ਦਾ ਸੂਚਕ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ਼ਨਿਤ ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਜੰਮੂ, ਅਤੇ ਲਦਾਖ ਖੇਤਰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ਼ਨ ਹੇਠਲੇ ਆਜ਼ਾਦ ਕਸ਼ਮੀਰ ਅਤੇ ਗਿਲਗਿਤ–ਬਾਲਿਤਸਤਾਨ, ਅਤੇ ਚੀਨ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ਼ਨ ਹੇਠਲੇ ਅਕਸਾਈ ਚਿਨ ਅਤੇ ਟਰਾਂਸ-ਕਰਾਕੁਰਮ ਟ੍ਰੈਕਟ ਵੀ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਗਿਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਝਰਨਿਆਂ, ਝੀਲਾਂ, ਬਾਗ਼ਾਂ ਤੇ ਪਰਬਤੀ ਚੋਟੀਆਂ ਸਦਕਾ ਇਸ ਨੂੰ ਪੂਰਬ ਦਾ ਸਵਿੱਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਵੀ ਆਖਦੇ ਹਨ।

ਪਹਿਲੇ ਮਲੀਨੀਅਮ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ, ਕਸ਼ਮੀਰ ਖੇਤਰ' ਕੰਬੋਜ ਕਬੀਲੇ ਦਾ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕੇਂਦਰ ਬਣ ਗਿਆ; ਹੋਰ ਬਾਅਦ ਨੂੰ, ਤੀਜੀ ਸਦੀ ਵਿਚ, ਕਸ਼ਮੀਰ ਸ਼ੈਵਮੱਤ ਨੇ ਸਿਰ ਚੁੱਕਿਆ।[1]

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. Basham, A. L. (2005) The wonder that was India, Picador. Pp. 572. ISBN 0-330-43909-X, p. 110.